هفته ۳۱ بارداری: علائم و مراقبت های لازم

در این مقاله از دپارتمان زنان و مادران کلینیک سلامتی به نکات و علايم مربوط به هفته ۳۱ بارداری می پردازیم.

نکات کلیدی در هفته ۳۱ بارداری

• کم کم راه رفتن، حرف زدن یا انجام دادن این دو کار به صورت همزمان سخت می شود. انگار نفس مادر به سختی بالا می آید.
• حالا ارتفاع رحم تقریباً به ۳۰ سانتی متر رسیده. همین قدر بگوییم که اگر در حالت ایستاده به پایین نگاه کنید، پای خودتان را نمی بینید.
• تست بیوفیزیکال پروفایل ترکیب سونوگرافی و تست بدون استرس (NST) است که در این هفته برای مادرانی که دوقلو باردار هستند، انجام می شود. در این آزمایش، به شکم مادر سنسور وصل می شود تا انقباض و ضربان قلب جنین ها اندازه گرفته شود.
• در هفتۀ ۳۱، هر پنج حس جنین کامل می شود. در ضمن، باهوش تر هم می شود! در عوض، مادر فراموشکار می شود. برخی می گویند چیزی تحت عنوان «مه مغزی» در دوران بارداری وجود ندارد ولی اصلاً یادتان هست آخرین بار کِی در زندگی انقدر مشغلۀ فکری داشتید؟ در هفتۀ ۳۱، ممکن است به هزار و یک دلیل فراموشکار شوید.

جنین در هفته ۳۱ بارداری

در هفتۀ ۳۱، رشد مغز و اعصاب کامل می شود. چشم های جنین در حال تکامل و شکل گیری است (و تا حدودی بینا می شود!) در واقع، حالا هر پنج حس جنین کار می کند.

اندازۀ جنین در هفتۀ ۳۱ ام

جنین در هفتۀ ۳۱، هم اندازۀ چند مارچوبه است. ۳۹ سانتی متر قد و ۱.۵ الی دو کیلوگرم وزن دارد. سرعت رشد بالاست و رحم به ریه ها فشار وارد می کند. به همین دلیل، مادر با یک بالا رفتن ساده از پله ها، از نفس می افتد.

جنین در هفته ۳۱ بارداری چه شکلی است؟

قیافۀ جنین خیلی شبیه به زمان تولد می شود! کم کم، کرک جنین که تمام بدن او را پوشانده و از پوست در برابر مایع آمنیوتیک محافظت می کند، از بین می رود. حالا مهم ترین وظیفۀ جنین این است که حسابی چاق و چله شود.

آیا در هفتۀ ۳۱ ام رشد جنین کامل می شود؟

تمام تلاش های مادر، اعم از تغذیۀ سالم، ورزش و مراقبت از سلامتی، جواب داد. در هفتۀ ۳۱، جنین مراحل مختلف رشد را پشت سر گذاشته (و هنوز فرصت رشد مانده!). مادر بی صبرانه آمادۀ ملاقات نوزاد است و نوزاد تقریباً برای دیدن مادر آماده است!

۳۱ هفته یعنی چند ماه؟

در هفتۀ ۳۱، تقریباً هفت ماه از بارداری گذشته اما معمولاً برای محاسبۀ زمان بارداری به هفته توجه می شود، نه ماه.

سونوگرافی در هفته ۳۱ بارداری

معمولاً مادرانی که حاملگی پرخطر دارند (برای مثال، دچار دیابت بارداری هستند) یا دوقلو باردار هستند، در هفتۀ ۳۱ سونوگرافی انجام می دهند. اما اگر این شرایط شامل حال شما نمی شود، از سونوگرافی معافید.

البته می دانیم دل تو دلتان نیست که قیافۀ جنین را ببینید. بعضی از والدین کنجکاو تصمیم می گیرند در اواخر بارداری (معمولاً از هفتۀ ۲۴ تا ۳۲) سونوگرافی سه بعدی یا چهاربعدی انجام دهند. پس هفتۀ ۳۱ بهترین زمان برای این کار است.

در سونوگرافی سه بعدی یا چهاربعدی، کل صورت جنین در یک تصویر نمایش داده می شود. بله، این تصویر، سه بعدی است. در سونوگرافی چهاربعدی، حرکت جنین را به صورت سه بعدی در تصویر می بینید. یعنی جنین را در حال پلک زدن، مکیدن انگشت شست و حتی لبخند زدن یا اخم کردن می بینید و می توانید این ویدئو را با خود به خانه ببرید!

انجام سونوگرافی سه بعدی یا چهاربعدی در هفتۀ ۳۱ فقط در شرایط بالینی ضروری است. در غیر این صورت، انجام این سونوگرافی به انتخاب شما بستگی دارد و چون اختیاری است، تحت پوشش بیمه قرار نمی گیرد و باید از جیب پرداخت کنید.

البته تجربۀ باحالی است. پس اگر دلتان می خواهد این کار را انجام دهید و پزشک هم تأیید کرده، معطل چی هستید؟! آخی، گوگولی!

علائم بارداری در هفته ۳۱ ام

از هفتۀ ۳۱ به بعد، بسیاری از علائم گذشته ادامه پیدا می کند. برخی علائم شدیدتر و برخی قابل تحمل تر می شوند. در ادامه به شایع ترین علائم بارداری در هفتۀ ۳۱ اشاره می کنیم:

تنگی نفس

بدن سنگین تر می شود، تکان خوردن سخت می شود و نفستان بند می آید. یادتان باشد به خودتان فشار نیاورید. ورزش برای سلامت مادر و جنین مفید است اما هر جا لازم بود، بین ورزش استراحت کنید.

خشک و شکننده شدن ناخن ها

بله، رشد ناخن دست و پا بهتر می شود اما ناخن ها به شدت خشک است و به راحتی می شکند. بعضی از مادران باردار می گویند بهتر است در این شرایط، ناخن را با روغن کوتیکول نرم و مرطوب نگه دارید.

انقباضات برکستون هیکس

برای تسکین برکستون هیکس، آب بنوشید و مدام تغییر پوزیشن دهید.

ترشح شیر

اولین غذای نوزاد، یک مایع زرد رنگ به نام کلستروم (آغوز) است و بدن برای زایمان آماده می شود. پس ترشح شیر در این زمان کاملاً طبیعی است.

تکرر ادرار

مثانه، درست مثل ریه، تحت فشار است. در این شرایط، کار زیادی از دست مادر ساخته نیست، جز این که از نظر ذهنی برای تکرر ادرار آماده باشد.

کمردرد

برای تسکین کمردرد، از حرکات کششی غافل نشوید. یوگای بارداری دوست خوب شماست!

بی خوابی

با این کمردرد، طبیعی است که خواب ندارید. شکم منقبض می شود، پوزیشن مناسب را پیدا نمی کنید و هی باید برای دستشویی رفتن از جا بلند شوید!

شکل و اندازۀ شکم در هفته ۳۱ بارداری

تا هفتۀ ۳۱، ۱۰ الی ۱۲ کیلو به وزنتان اضافه می شود. مادرانی که دوقلو باردار هستند، ۱۲ الی ۱۹ کیلو اضافه وزن پیدا می کنند.

شکم بزرگ شده و برای انجام دادن کارهای روزمره، مثل بستن بند کفش و سکس، به مشکل می خورید. حتی حالت راه رفتن شما را تغییر می دهد (قدم های به اصطلاح اردکی یا پنگوئنی به سراغتان نیامده؟!)

پوزیشن بچه در هفته ۳۱ بارداری

در هفتۀ ۳۱ جنین در چه پوزیشنی قرار دارد؟ سر بچه پایین می آید (اما احتمال پایین افتادن سر بچه در هفتۀ ۳۲ بیشتر است). هم شما و هم بچه برای زایمان آماده می شوید!

«بهتر است همیشه آماده باشید چون ممکن است درد زایمان زودتر شروع شود یا بیشتر از چیزی که انتظار می رفت، ادامه پیدا کند! یک دست لباس اضافه برای خودتان و بچه، لوازم آرایشی بهداشتی و موارد جانبی مثل روغن یا ماساژور کمر را در ساک بگذارید. خیلی ها دوست دارند از خانه بالش بیاورند. بالم لب یادتان نرود! چون موقع زایمان در هوای خشک بیمارستان از دهن نفس می کشید و لب ها خشک می شود.»

اوِت هرناندز، ماماپرستار و مدیر مرکز بهداشتی در ایالت واشینگتون

چند نکته برای هفته ۳۱ بارداری

خط پایان نزدیک است. فقط یک پیچ دیگر مانده و بعد جایزه (نوزاد!) از آنِ شماست. در هفتۀ ۳۱، نکات زیر را رعایت کنید.

پد سینه یا پد شیردهی

اگر ترشح دارید، از پد سینه استفاده کنید تا سوتین خیس نشود. بعضی از این پدها یک بار مصرف و بعضی چندبار مصرف است.

حرکات کششی برای کمردرد

کلی حرکت کششی عالی برای تسکین کمردرد وجود دارد اما این روش که به شما می گویم، خیلی ساده است و شما می توانید همیشه و همه جا آن را انجام دهید: به دیوار تکیه دهید. کمر را خم کنید و پنج تا ده ثانیه در همین حالت بمانید. بعد بلند شوید. در صورت نیاز، ده بار این حرکت را تکرار کنید.

تمرین زایمان

چشم به هم بزنید روز زایمان از راه می رسد. پس الگوی نفس کشیدنِ عمیق را تمرین کنید چون حین زایمان به شما آرامش می دهد. وقت زایمان که برسد، بیشتر احساس آمادگی می کنید اما فعلاً همین دم و بازدم به تنگی نفس کمک می کند.

مصرف چای یا قهوه را کم کنید

می دانم عاشق چای هستید ولی همین چای خوردن ها تکرر ادرار را بدتر می کند. نوشیدنی های کافئین دار، مثل چای یا قهوه، ادرارآور هستند.